Cel szkolenia: Zrozumienie lękowego podłoża mutyzmu wybiórczego, opanowanie technik interwencji behawioralnej oraz nauka tworzenia bezpiecznego środowiska, które obniża lęk przed mówieniem w placówce.
Moduł 1: Mechanizm milczenia – czym jest mutyzm wybiórczy?
- Definicja i kryteria diagnostyczne: Dlaczego dziecko mówi w domu, a milczy w przedszkolu/szkole?
- Zjawisko „zamrożenia”: Co dzieje się w ciele i mózgu dziecka z MW w sytuacji ekspozycji społecznej.
- Mity a fakty: Odróżnienie mutyzmu od nieśmiałości, buntu czy zaburzeń opozycyjno-buntowniczych.
Moduł 2: Diagnoza funkcjonalna i wczesne rozpoznawanie
- Profil dziecka z MW: Nadwrażliwość sensoryczna, lęk przed oceną, trudności z separacją.
- Komunikacja pozawerbalna: Jak dziecko z MW porozumiewa się bez słów (gesty, mimika, wskazywanie) i dlaczego nie należy jej nadmiernie wzmacniać.
- Rola nauczyciela w procesie diagnozy: Prowadzenie obserwacji i wypełnianie arkuszy wspomagających diagnozę kliniczną.
Moduł 3: Techniki wspierania mowy
- Metoda Sliding In (Wślizgiwanie się): Jak stopniowo wprowadzać nową osobę do interakcji, w której dziecko już mówi.
- Technika 5 sekund: Dawanie dziecku czasu na przetworzenie pytania i udzielenie odpowiedzi bez presji.
- Komunikacja „Równoległa”: Mówienie do dziecka bez wymuszania kontaktu wzrokowego (strategia „ramię w ramię”).
Moduł 4: Jak rozmawiać, by dziecko chciało mówić?
- Pułapka pytań zamkniętych: Dlaczego pytania „Tak/Nie” mogą blokować postępy.
- Technika pytań wymuszających wybór: Stosowanie alternatyw (np. „Chcesz kredkę czerwoną czy niebieską?”), które ułatwiają wydobycie głosu.
- Unikanie gratulacji publicznych: Dlaczego nie wolno robić „wielkiego halo”, gdy dziecko w końcu coś powie.
Moduł 5: Praca z grupą i środowiskiem klasy
- Edukacja rówieśników: Jak wyjaśnić dzieciom, dlaczego kolega/koleżanka milczy, by uniknąć wyręczania lub dokuczania.
- Wspólna zabawa bez słów: Gry i aktywności, które angażują dziecko z MW bez konieczności mówienia (budowanie przynależności).
- Adaptacja wymagań dydaktycznych: Jak oceniać wiedzę ucznia, który nie odpowiada ustnie (nagrania audio/wideo, karty odpowiedzi).
