Zadzwoń i umów się: (+48) 22 853 20 50 (+48) 22 853 20 50

Diagnoza ADHD u dorosłych

Katarzyna Szamburska-Lewandowska

Diagnoza ADHD u dorosłych 1

Diagnoza ADHD u dorosłych jest złożonym procesem i oparta jest na strukturze obejmującej pogłębiony wywiad diagnostyczny na temat  obecnego i wcześniejszych funkcjonowania, obecności i poziomu nasilenia objawów (narzędzia kwestionariuszwe), ocenie codziennego funkcjonowania oraz identyfikacji ewentualnych współistniejących zaburzeń psychicznych a także różnicowaniu z innymi, podobnymi objawowo zaburzeniami.

Wiarygodna ocena objawów ADHD w dzieciństwie i obecnie może wymagać konsultacji z rodzicami pacjenta, starszymi krewnymi, partnerem lub innymi bliskimi osobami, które mogą dostarczyć informacji na temat przebiegu zaburzeń w przeszłości.

Podczas diagnozy specjalista zapyta również o historię leczenia psychiatrycznego i somatycznego oraz o występowanie problemów psychicznych i neurologicznych w rodzinie.

W procesie diagnostycznym w kierunku ADHD u osób dorosłych wskazane jest przeprowadzanie diagnozy psychologicznej. Zgodnie z obowiązującymi na świecie standardami diagnostycznymi, diagnoza ADHD powinna obejmować badanie różnych obszarów funkcjonowania. W tym celu podczas spotkania psycholog użyje narzędzi dostosowanych do zgłaszanych lub zaobserwowanych trudności osoby badanej. Ze względu na częste współwystępowanie innych trudności u osób z ADHD, specjalista może w czasie spotkania użyć odpowiednio dostosowanych narzędzi, umożliwiających stwierdzenie prawdopodobieństwa obecności i określenie poziomu nasilenia trudności współwystępujących. Takie postępowanie diagnostyczne zwiększą trafność stawianej diagnozy, jak i pozwala na kompleksowy opis funkcjonowania osoby, z określeniem jej mocnych stron i trudności wynikających z objawów. Umożliwi to nie tylko na postawienie diagnozy, ale i zaproponowanie optymalnego programu oddziaływań terapeutycznych i ewentualnego modelu leczenia farmakologicznego.

Diagnoza ADHD w dorosłości daje osobom cierpiącym na to zaburzenie wyjaśnienie ich dotychczasowych problemów, redukuje poczucie winy i wstydu oraz otwiera drogę do odpowiedniego leczenia i wsparcia.

Ostateczne ustalenie diagnozy ADHD powinno być dokonane przez wykwalifikowanych specjalistów, psychologa, we współpracy z lekarzem specjalistą psychiatrii. Dzięki kompleksowej diagnozie uwzględnione zostaną wszystkie aspekty kliniczne i diagnostyczne. Właściwie przeprowadzona diagnoza ADHD pozwala na wdrożenie odpowiednich strategii terapeutycznych a także na zarządzanie i protezowanie objawów zaburzenia, skutkujących poprawą jakość życia osób dorosłych z ADHD.

Autor tekstu:

Jestem psycholożką, absolwentką studiów doktoranckich w Klinice Psychiatrii Wieku Rozwojowego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Ukończyłam czteroletnie szkolenie z zakresu psychoterapii poznawczo-behawioralnej, przygotowujące do uzyskania certyfikatu Polskiego Towarzystwa Terapii Poznawczej i Behawioralnej. Pracuję jako starszy asystent w Oddziale Klinicznym Psychiatrii Wieku Rozwojowego Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego WUM. W latach 2014-2023 byłam doktorantką, a następnie asystentką dydaktyczną i nauczycielką akademicką w Klinice Psychiatrii Wieku Rozwojowego WUM.

Ukończyłam szkolenie z terapii schematu przygotowujące do uzyskania certyfikatu oraz dwuletnie Podyplomowe Studium Socjoterapii i Psychoterapii Młodzieży w Krakowskim Centrum Psychodynamicznym. Jestem również trenerką w standardzie międzynarodowym VCC oraz uczestniczką licznych kursów i szkoleń z zakresu diagnozy i pracy terapeutycznej.

Jestem autorką i współautorką publikacji naukowych, opracowań zbiorowych, wytycznych oraz wystąpień konferencyjnych, poświęconych przede wszystkim zaburzeniom ze spektrum autyzmu, zespołowi nadpobudliwości psychoruchowej (ADHD), zaburzeniom tikowym i zespołowi Tourette’a. W latach 2018–2022 pełniłam funkcję koordynatorki i badaczki w projektach klinicznych dotyczących zaburzeń ze spektrum autyzmu. Jestem również tłumaczką i współredaktorką pierwszego na polskim rynku podręcznika poświęconego terapii behawioralnej tików.

Moje zainteresowania naukowe i kliniczne koncentrują się na funkcjonowaniu poznawczym w zaburzeniach ze spektrum autyzmu, zwłaszcza na deficytach teorii umysłu w różnych zaburzeniach psychicznych wieku rozwojowego.

W ramach Centrum CBT EDU prowadzę szkolenia i warsztaty tematyczne z zakresu diagnozy i pracy z dziećmi oraz młodzieżą. Odpowiadam również za obszar merytoryczny i jakość szkoleń w Ośrodku Doskonalenia Nauczycieli Centrum CBT.

W Poradni dla Dzieci i Młodzieży Centrum CBT przy ul. Wołodyjowskiego pełnię funkcję kierowniczki zespołu diagnostycznego zajmującego się diagnozą zaburzeń neurorozwojowych (ADHD, zaburzenia ze spektrum autyzmu) u dzieci, młodzieży i dorosłych. Prowadzę diagnozę psychologiczną i neuropsychologiczną oraz psychoterapię poznawczo-behawioralną dzieci, młodzieży i dorosłych, w szczególności osób z zaburzeniami neurorozwojowymi.